Многумина првпат се среќаваат со шикибутон во Јапонија, во рјокан, онсен хотел или мал пансион. Спиењето изгледа едноставно и мирно: татами под постелнината, тивка соба и футон постелен само навечер. Но гостите обично не ја гледаат утринската работа. Футонот се подигнува, понекогаш се преклопува, превртува или проветрува. Тоа не е украсна навика, туку дел од правилната употреба на оваа постелнина.
Шикибутонот се разликува од дебел душек на отворена рамка за кревет. Под рамката има простор во кој топлината и влагата од телото можат да поминат низ душекот и да се ослободат во воздухот. Шикибутонот често е поблиску до подот. На дрво, плочки, татами, платформска плоча или друга рамна површина, долната страна има многу помалку простор за проветрување.
Зошто се собира влага одоздола
При спиење, топлината и влагата се движат надолу низ постелнината. Кога топлината ќе се сретне со поладен под или платформа, влагата може да се задржи на долната страна. Ако футонот постојано лежи рамно на исто место, таа страна не се суши добро. Со текот на времето, задржаната влага создава проблеми. Не станува збор за кревкост на шикибутонот: памучната и влакнестата постелнина не треба да стојат влажни и затворени до површина.
Затоа јапонската нега на футон почнува со движење. Подигнете го, преклопете го и изложете ја долната страна на воздух. Повремено превртете го и заменете ги краевите кај главата и нозете. Овие мали постапки го распределуваат притисокот, му помагаат на полнењето да се обнови и ја сушат долната страна пред влагата да се задржи.
Навиката се приспособува на климата
Во влажен простор може да треба почесто подигнување. Во Сингапур, Хонгконг, Тајван и други топли, влажни домови, климатизацијата може да ја направи собата пријатна, додека постелнината на подот и понатаму нема доволно проток на воздух одоздола. Во Обединетото Кралство, Северна Македонија и делови од Европа особено внимание бара зимата: просториите се затвораат за да се зачува топлината, а подовите и ѕидовите може да бидат поладни. Во Канада, Финска и други студени клими, дури и сувиот внатрешен воздух не ја отстранува потребата за проветрување од долната страна, бидејќи температурната разлика и понатаму е важна.
Големите земји немаат само една клима. Соба на австралискиот брег не е иста со соба во сувата внатрешност. Дом во пацифичкиот северозапад не е ист со дом во американскиот југозапад. Одржувањето не е сложено, но треба да одговара на местото: каде што воздухот е влажен, почесто подигнувајте и сушете; каде што е сув, сепак превртувајте и проветрувајте за полнењето да не остане притиснато во една положба.
Секојдневно одржување на HIMARI и SORA
- По спиење: подигнете го или преклопете го шикибутонот за долната страна да се проветри пред прибирање или повторно постилање.
- Во текот на неделата: повремено превртувајте го и менувајте ги краевите кај главата и нозете за најголемиот притисок да не паѓа секогаш на истото место.
- Кога времето дозволува: проветрете го во суви услови. Во Јапонија проветрувањето е редовен дел од животот со футон, а не поправка.
- Пред складирање: проверете дали футонот е сув. Не складирајте го влажен.
- Кога просторијата е влажна или студена кај подот: посветете повеќе внимание на долната страна, каде што влагата најлесно останува незабележана.
Што се менува по години секојдневно спиење
Со секојдневна употреба, редовно проветрување, суво складирање и вообичаена нега, традиционалниот шикибутон постепено слегнува. Како практичен ориентир од секојдневната употреба во Јапонија, футон на кој се спие секоја ноќ може да влезе во циклус на замена по околу 3 до 4 години. HIMARI почнува со околу 10 cm, а SORA со околу 12 cm; по години спиење, преклопување и проветрување, дебелината може природно да се намали за неколку сантиметри.
Оваа промена не е ненадеен дефект. Меките материјали постепено се збиваат таму каде што секоја ноќ се оптоваруваат. Некои јапонски домаќинства го задржуваат стариот футон за гости, како резерва или како долен слој по замена на главниот. Поуката е едноставна: за удобноста што ја паметите од Јапонија, задржете ја и јапонската навика. Проветрувајте, превртувајте, одржувајте суво и не дозволувајте едната страна со денови да останува затворена до подот.
Што ако зиме не можам да проветрувам надвор?
Општина Пехчево ја опишува својата клима како континентална, со умерено топли лета и студени зими. Тоа е локален пример од Северна Македонија, а не опис на секој дом во земјата. Ако користите соба во Пехчево и зимското време не дозволува проветрување надвор, однапред одредете проветрено место внатре. По спиењето подигнете го шикибутонот за воздухот да стигне до страната што лежела на подот.
Проверете ја и подлогата пред повторно да го постелите. Ако собата се користи само за викенд, проверката направете ја и при пристигнување, наместо да претпоставите дека некористената постелнина останала сува. Топла просторија не ја потврдува сувоста одоздола. Почекајте двете контактни површини да се исушат и дури потоа преклопете за чување. Редовно превртувајте го и менувајте ги краевите кај главата и нозете; општинските климатски податоци не одредуваат време за сушење.
Колку често треба да се проветрува, превртува и чисти шикибутон? · Може ли да се појави мувла на шикибутон и како да ја спречам?